6. Kennis, vaardigheden en houding
Het kennen van de bewoner
Als je een dienst draait in het verpleeghuis dien je op de hoogte te zijn van de informatie die je nodig hebt om veilig, goed en persoonsgericht te werken.
Klik op onderstaande onderdelen voor meer informatie.
Kennis over het elektronisch cliëntendossier (ECD)
In het ECD vind je veel informatie over een bewoner.
Open het dossier van een bewoner op de afdeling waar je werkt. Zoek de informatie, die in de zes tabbladen hieronder worden weergegeven, over hem/haar op en noteer deze.
Belangrijk: Elk ECD is anders. Vraag een collega of teamcoach/teamleider om hulp als je informatie niet kunt vinden.
Risico's (valgevaar, slikproblemen, decubitusrisico, infectie)
Kun jij onderstaande informatie naar de juiste stap van de SBAR slepen?
Kijk daarbij ook goed naar jouw eigen gevonden informatie in het ECD.
Welke gegevens over een bewoner horen bij welke stap van de SBAR?
De juiste informatie bij de SBAR stappen
Stapels
Sleep antwoorden naar de juiste stapel
Het praktisch invullen van de SBAR
Bij het voorbereiden van een melding aan een triageverpleegkundige of medisch behandelaar volgens de SBAR is het belangrijk om alleen de relevante gegevens te verzamelen die belangrijk zijn voor een probleem dat speelt. Denk bijvoorbeeld aan: je hebt een hoge bloeddruk gemeten. Is de bewoner bekend met een hoge bloeddruk, wat waren de vorige metingen (in de afgelopen weken/maanden), gebruikt de bewoner bloeddruk verlagende medicijnen, etc. Je hoeft dus niet alle medicijnen op te noemen, ook niet de hele medische voorgeschiedenis.
Een stappenplan voor het invullen van de SBAR kan bijvoorbeeld zijn:
- Bekijk welke gegevens je van de SBAR template al uit je hoofd in kunt vullen
- Loop de gevraagde informatie per stap na en bedenk welke informatie nog meer handig zou kunnen zijn voor degene die je gaat bellen zodat hij/zij de urgentie van de situatie zo goed mogelijk kan inschatten en zoek die op in het dossier
- Bekijk of je de volgende vragen kunt beantwoorden en de start zinnen kunt afmaken:
- Situation: Wat is er nu anders? Wat ik zie is... en dit speelt sinds... (en de controles zijn...)
- Background: Wat is belangrijk om te weten? Wat ik weet over de achtergrond is..
- Assessment: Wat denk je dat er aan de hand is? Ik denk dat er mogelijk sprake is van... Ik heb al geprobreed om ... en het effect was ...
- Recommendation: Wat heb je nodig? Ik zou graag willen dat...
- Maak de melding volgens de SBAR aan de hand van de volgende startzinnen per stap van de SBAR (om er een lopend verhaal van te maken):
- Situation: Wat ik zie is... en dit speelt sinds... (en de controles zijn...)
- Background: Wat ik weet over de achtergrond is..
- Assessment: Ik denk dat er mogelijk sprake is van... Ik heb al geprobreed om ... en het effect was ...
- Recommendation: Ik zou graag willen dat...
Verergering van een smetplak.. klik op het pijltje voor het voorbeeld
Goedemorgen, je spreekt met Peter van Dijk, verzorgende IG van afdeling PG0.2. Ik bel over dhr van Roosendaal, geboren op 1 januari 1941.
Het probleem waar ik over bel is dat dhr smetplekken in beide liezen heeft die aan het verslechteren zijn, dat is te zien aan de roodheid die uitgebreid is en sprake van toenemende pijn. Het probleem speelt zich af sinds vanmorgen,
de liezen zijn duidelijk verslechterd t.o.v. gisteren.
Ik heb de volgende controles gemeten: Bloeddruk: 146/82, Hartslag: 76/min, Temperatuur: 37,4, Ademhalingsfrequentie: 16/min.
Wat verder nog belangrijk is, is dat dhr bekend is met terugkerende smetplekken in de lies. Sinds 2 weken zijn we deze aan het behandelen met 2x daags zinkoxide in beide liezen.
Er is mogelijk sprake van een ontsteking/beginnende infectie in beide liezen.
Ik heb al geprobeerd om scheurlinnen in de liezen aan te brengen, zorgvuldig te drogen na het wassen/douchen en het resultaat was onvoldoende, geen effect merkbaar.
Ik zou graag willen dat er vandaag nog naar de liezen gekeken wordt gezien dhr niet comfortabel is door de pijn aan zijn liezen
Kennis over veelvoorkomende gezondheidsproblemen bij verpleeghuis bewoners
Hoe kan nu je op een snelle en overzichtelijke manier informatie opzoeken over het gezondheidsprobleem wat op dat moment speelt, en hoe bepaal je of dit probleem urgent is of niet en wat je zelf eerst nog zou kunnen doen voordat je een triageverpleegkundige of medisch behandelaar inschakeld.
Om bovenstaande vragen te beantwoorden is een heel handige tool beschikbaar op de website ‘Zorg voor Beter’.
Casus'Hoofdpijn'
In de volgende oefening worden een aantal stappen doorlopen om de situatie van mevrouw Jansen, die sinds gisteravond hoofdpijn heeft, te beoordelen. Je wordt stap voor stap wegwijs gemaakt om een gezondheidsprobleem gestructureerd aan te pakken. Je gebruikt de SBAR om relevante informatie te verzamelen en de informatie te ordenen.
Op deze manier leer je veilige triage uit te voeren om de urgentie van een gezondheidsprobleem te bepalen, in samenhang met de SBAR, en daarnaast kan je jouw conclusie en vraag beter onderbouwen.
De oefening is uitgewerkt in een apart document. Klik op de link hieronder om naar de oefening te gaan.
Oefening klinisch redeneren casus Hoofdpijn.pdf
De verschillende afbeeldingen hieronder laten de voorbeelduitwerking zien als de situatie wordt gemeld aan de triageverpleegkundige. In het rood vind je de informatie die nog niet bekend was en voorafgaand aan de melding opgezocht dient te worden in het ECD.
De juiste zorg kiezen
In de vorige oefening ben je verbanden gaan leggen tussen de situatie die zich voordoet, de medische gegevens en gegevens die je op dat moment nog verder verzameld hebt. Hierdoor krijg je een beter beeld van wat er (mogelijk) aan de hand is en om te beslissen wat er nodig is. Je bent bezig geweest met klinisch redeneren.
"Klinisch redeneren is ...
... als een puzzel oplossen over iemands gezondheid”
Je bekijkt alle stukjes informatie, wat iemand
vertelt, wat je zelf ziet en meet, en zet die samen
om te begrijpen wat er aan de hand is en wat je
het beste kunt doen.
Klinisch redeneren is: stap voor stap nadenken over iemands klachten om te begrijpen wat er aan de hand is en te beslissen wat de beste zorg is.
Bekijk het volgende filmpje over klinisch redeneren:
Beantwoord de volgende vragen:
Wat is de samenhang tussen de SBAR en het proces van klinisch redeneren?
Hoe ondersteunt het gebruik van de SBAR het proces van klinisch redeneren in de praktijk?
In het filmpje is weergegeven hoe een situatie over een gezondheidsprobleem wordt uitgediept. De situatie wordt vanuit de helpende gemeld aan de verpleegkundige. Vervolgens wordt deze gemeld aan de coördinerend verpleegkundige die de situatie aan de medisch behandelaar overdraagt. Elke medewerker verzamelt de informatie naar zijn/haar bekwaamheden/opleidingsniveau. In de loop van de triage wordt er meer verdiepende informatie overgedragen. Ook worden verbanden gelegd tussen de signalen die de bewoner laat zien, de uitslagen van de controles, en de medische voorgeschiedenis. Het proces van klinisch redeneren wordt steeds duidelijker en de mate van klinisch redeneren steeds groter.
Je houding t.o.v. het eigen maken van de SBAR
Bij het implementeren van de SBAR in het verpleeghuis is je houding als zorgmedewerker minstens zo belangrijk als het kennen van de structuur. Het implementeren van de SBAR vraagt om professionaliteit en openheid, zodat de methode ook echt werkt.
Wat zijn belangrijke aspecten in je eigen houding bij het implementeren van de SBAR binnen het team?
Klik op onderstaande aspecten voor meer informatie.
Praktische tip:
Denk bij de SBAR aan je houding: “Ik breng helder in kaart wat er speelt, ik weet waar ik het over heb, en ik overleg gelijkwaardig met mijn collega’s"
Je bent aan het einde gekomen van het zesde hoofdstuk. Goed gedaan!
Klik op 'space voltooien' om dit hoofdstuk af te sluiten. Je kunt dan naar het volgende hoofdstuk gaan.